EKUZ zapewnia dostęp do niezbędnej, nieplanowanej opieki medycznej w publicznym systemie ochrony zdrowia w krajach UE, EFTA i Wielkiej Brytanii, na takich samych zasadach jak osobom ubezpieczonym na miejscu. Nie oznacza jednak bezpłatnego leczenia w każdej placówce. Nie obejmuje między innymi prywatnych wizyt, ratownictwa górskiego ani transportu medycznego do Polski, dlatego najlepiej łączyć ją z ubezpieczeniem turystycznym.
Co daje Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego?
Europejska Karta Ubezpieczenia Zdrowotnego potwierdza prawo do korzystania z niezbędnych świadczeń zdrowotnych podczas czasowego pobytu za granicą. Dotyczy to publicznych placówek, które działają w ramach lokalnego systemu ochrony zdrowia. O tym, czy konkretne leczenie jest niezbędne z medycznego punktu widzenia, decyduje lekarz.
EKUZ działa w państwach Unii Europejskiej, Islandii, Liechtensteinie, Norwegii, Szwajcarii oraz Wielkiej Brytanii. Karta wydana przez polski NFZ nie służy do korzystania z leczenia w Polsce. Każda osoba, także dziecko, potrzebuje własnej karty.
„Na takich samych zasadach” oznacza także dopłaty
EKUZ nie gwarantuje, że leczenie będzie bezpłatne. Oznacza dostęp do świadczeń na warunkach obowiązujących lokalnych pacjentów. Jeżeli mieszkańcy danego kraju ponoszą część kosztów wizyty, pobytu w szpitalu, leków albo transportu karetką, taki sam obowiązek może dotyczyć posiadacza EKUZ.
Przykładowo we Francji pacjent może pokrywać część honorarium lekarza, w Austrii obowiązuje opłata za wezwanie karetki, a w Niemczech pobyt w szpitalu wiąże się z opłatą za dzień hospitalizacji. Są to przykłady lokalnych zasad, które mogą się zmieniać, dlatego przed wyjazdem trzeba sprawdzić informacje dotyczące kraju docelowego. NFZ nie zwraca standardowych współpłatności wymaganych od miejscowych ubezpieczonych.
W niektórych państwach pacjent najpierw płaci za leczenie, a dopiero później składa wniosek o częściowy zwrot. Dotyczy to między innymi leczenia ambulatoryjnego w Belgii, Francji i Luksemburgu. Zawsze sprawdź, czy wybrany lekarz lub placówka mają umowę z lokalnym ubezpieczycielem i honorują EKUZ.
EKUZ a ubezpieczenie turystyczne – czym się różnią?
Najważniejsza różnica polega na tym, że EKUZ działa w publicznym systemie i obejmuje tylko niezbędne świadczenia związane ze stanem zdrowia podczas pobytu. Prywatne ubezpieczenie turystyczne może rozszerzać ochronę o sytuacje, których karta nie obejmuje. Zakres zależy jednak od warunków konkretnej polisy.
| Cecha | EKUZ | Ubezpieczenie prywatne |
|---|---|---|
| Transport medyczny do Polski | Zasadniczo nie jest objęty | Może być objęty na warunkach polisy |
| Prywatne kliniki | Nie | Tak, jeśli przewidują to warunki ubezpieczenia |
| Ratownictwo górskie | Zasadniczo nie, jeśli jest odpłatne w danym kraju | Może być objęte po wykupieniu właściwego zakresu |
| Leczenie planowane | Nie | Zwykle wymaga osobnego zakresu i wcześniejszej zgody |
| Koszty współpłacenia | Ponosi je pacjent zgodnie z lokalnymi przepisami | Polisa może pokrywać część kosztów, jeśli obejmuje takie świadczenie |
Karta nie pokrywa także kosztów powrotu do kraju po nagłym zachorowaniu, usług assistance, utraty bagażu ani szkód wyrządzonych osobom trzecim. Wyjątkowo można ubiegać się o zgodę na finansowanie transportu do Polski, gdy dalsze leczenie w kraju pobytu byłoby droższe niż przewóz do miejsca leczenia w Polsce. Nie jest to jednak standardowe świadczenie EKUZ ani automatyczne uprawnienie.
Gdzie EKUZ działa, a gdzie nie?
Przed wyjazdem sprawdź nie tylko kraj, ale także rodzaj placówki. Karta nie działa w dowolnym gabinecie lub szpitalu. Najważniejsze zasady są następujące:
- Kraje działania – państwa Unii Europejskiej, Islandia, Liechtenstein, Norwegia, Szwajcaria i Wielka Brytania.
- Placówki publiczne – świadczenie musi być udzielane w ramach lokalnego systemu publicznej opieki zdrowotnej.
- Brak działania w Polsce – polska karta służy do korzystania z leczenia podczas pobytu w innym państwie objętym systemem.
- Ograniczenia dla osób spoza UE – w przypadku osób niebędących obywatelami państwa UE mogą obowiązywać dodatkowe ograniczenia w Islandii, Norwegii, Liechtensteinie, Szwajcarii i Danii.
EKUZ może pomóc po nagłym urazie, udarze, zatruciu, zawale albo przy nagłym bólu zęba, ale zakres leczenia stomatologicznego zależy od lokalnych reguł. Karta nie służy do operacji plastycznej, planowanej korekty wzroku ani innych zabiegów zaplanowanych przed wyjazdem. W górach pomoc ratowników może być traktowana jako usługa prywatna, więc jej koszt nie musi być pokryty przez EKUZ.
Jak uzyskać EKUZ?
Karta jest wydawana bezpłatnie osobom uprawnionym do świadczeń finansowanych przez NFZ. Najszybciej wniosek turystyczny złożysz elektronicznie przez IKP lub aplikację mojeIKP. Przygotuj dokument potwierdzający dodatkowe uprawnienie, jeśli system go wymaga, na przykład legitymację studencką przy kontynuowaniu nauki po ukończeniu 18 lat.
Procedura wygląda następująco:
- Zaloguj się do IKP albo aplikacji mojeIKP.
- Otwórz sekcję dotyczącą ubezpieczenia zdrowotnego za granicą i wybierz wniosek o EKUZ.
- Wskaż swój status ubezpieczenia, uzupełnij dane i dodaj wymagane dokumenty.
- Podpisz oraz wyślij wniosek, a następnie śledź jego status i przesyłkę.
- Jeśli potrzebujesz karty od ręki, złóż wniosek osobiście w oddziale lub delegaturze NFZ.
Wniosek składany osobiście może zostać zrealizowany od ręki. W pozostałych przypadkach rozpatrzenie zwykle trwa do kilku dni, lecz przed sezonem wakacyjnym czas oczekiwania może się wydłużyć. Okres ważności karty zależy od wieku i statusu ubezpieczeniowego, a w poszczególnych przypadkach wynosi od 42 dni do 20 lat. Przed wyjazdem sprawdź datę ważności, ponieważ karta może utracić znaczenie także po ustaniu prawa do świadczeń w Polsce.
Jeżeli za granicą nie masz karty, zgubiłeś ją albo nie zdążyłeś jej wyrobić, w sytuacji wymagającej leczenia możesz wystąpić o Certyfikat tymczasowo zastępujący EKUZ. Potwierdza on takie same uprawnienia, ale jest wydawany na ograniczony czas, zwykle związany z konkretnym świadczeniem.
EKUZ warto mieć przy każdym wyjeździe do objętego nią kraju, ale nie traktuj jej jako pełnego ubezpieczenia. Najbezpieczniejsze rozwiązanie to połączenie bezpłatnego dostępu do publicznej opieki z prywatną polisą obejmującą między innymi transport do Polski, ratownictwo i leczenie w placówkach prywatnych.
Treść ma charakter informacyjny. Zasady korzystania z opieki zdrowotnej i okresy ważności dokumentów mogą zależeć od kraju pobytu oraz aktualnego statusu ubezpieczenia. Przed wyjazdem sprawdź bieżące informacje w NFZ i instytucji właściwej dla państwa docelowego.
