Islandia łączy krajobrazy wulkaniczne, lodowce, gejzery, wodospady i czarne plaże. Najłatwiej zaplanować zwiedzanie, dzieląc wyspę na regiony: Złoty Krąg, południowe wybrzeże, okolice lodowca Vatnajökull oraz mniej uczęszczaną północ i Fiordy Zachodnie. Trasa wymaga elastyczności, ponieważ pogoda i stan dróg potrafią zmienić plany w ciągu kilku godzin.
To właśnie kontrast ognia i lodu sprawia, że nawet krótka podróż daje kontakt z bardzo różnymi krajobrazami. W pobliżu pól lawowych można oglądać lodowce, a kilka kilometrów dalej – gorące źródła i aktywność geotermalną.
Złoty Krąg – islandzka klasyka
Złoty Krąg to najlepszy wybór na początek, zwłaszcza gdy masz tylko jeden dzień z Reykjaviku. Trasa prowadzi przez trzy główne atrakcje, które pokazują geologię, historię i siłę islandzkiej przyrody.
Najważniejsze punkty trasy to:
- Þingvellir – park narodowy wpisany na listę UNESCO, ważny dla historii Islandii i położony w strefie rozchodzenia się płyt tektonicznych. W szczelinie Silfra organizowane są nurkowanie i snorkeling.
- Haukadalur – dolina geotermalna z Geysirem oraz aktywnym Strokkurem. Ten drugi wyrzuca słup wody zwykle co kilka minut, ale dokładna częstotliwość i wysokość erupcji mogą się zmieniać.
- Gullfoss – potężny wodospad spadający kaskadami do kanionu rzeki Hvítá. Punkty widokowe znajdują się blisko spienionej wody, dlatego trzeba trzymać się wyznaczonych ścieżek.
- Kerið – krater wulkaniczny wypełniony wodą, często dodawany do rozszerzonej wersji trasy.
Złoty Krąg można przejechać samochodem, ale w sezonie letnim parkingi przy głównych atrakcjach szybko się zapełniają. Przy krótkim pobycie Reykjavik sprawdza się jako baza wypadowa.
Południowe wybrzeże – wodospady i czarne plaże
Droga nr 1 na południu prowadzi przez jedne z najbardziej rozpoznawalnych krajobrazów Islandii. To dobry kierunek dla osób, które chcą w krótkim czasie zobaczyć wodospady, klify, czarny piasek i lodowcowe jęzory.
Seljalandsfoss i Skógafoss
Seljalandsfoss wyróżnia się możliwością obejścia wodospadu od strony skały. Ścieżka bywa mokra i śliska, więc przydadzą się wodoodporne buty oraz kurtka przeciwdeszczowa. W pobliżu znajduje się mniej widoczny Gljúfrabúi, ukryty w skalnej wnęce. Wejście w jego pobliże oznacza kontakt z wodą i nierównym podłożem.
Skógafoss jest szeroki i wysoki, a przy sprzyjającym świetle można zobaczyć nad nim tęczę. Schody prowadzą na punkt widokowy powyżej wodospadu, lecz przy silnym wietrze i opadach trzeba ocenić, czy wejście jest bezpieczne.
Reynisfjara i okolice Vík
Reynisfjara to czarna plaża z bazaltowymi kolumnami, klifami i formacjami skalnymi wyrastającymi z oceanu. Wygląda efektownie, ale należy traktować ją jak miejsce potencjalnie niebezpieczne. Tak zwane fale sneaker waves mogą niespodziewanie wciągnąć człowieka do wody.
Nie podchodź do linii brzegowej, nie odwracaj się plecami do oceanu i respektuj oznaczenia oraz zamknięcia. W pobliżu warto zobaczyć także punkt widokowy Dyrhólaey, choć dostęp do części terenu może zależeć od sezonu lęgowego ptaków i warunków pogodowych.
Lodowce i laguny lodowcowe
Południowo-wschodnia Islandia pokazuje skalę działania lodu. Najważniejszym obszarem jest Park Narodowy Vatnajökull, którego centralnym elementem pozostaje Vatnajökull – największy lodowiec Islandii, zajmujący około 8 100 km² według danych przywoływanych w materiałach źródłowych.
Jökulsárlón to laguna, po której dryfują bryły lodu odrywające się od lodowca. W sezonie letnim można skorzystać z rejsu, ale nawet spacer wzdłuż brzegu pozwala zobaczyć zmieniające się kształty lodu. Po drugiej stronie drogi leży Diamentowa Plaża, gdzie fragmenty lodu spoczywają na czarnym piasku.
W regionie organizuje się trekkingi lodowcowe i wyprawy do jaskiń lodowych. Naturalne jaskinie zmieniają się z sezonu na sezon, dlatego nie należy wchodzić do nich samodzielnie. Takie wycieczki wymagają przewodnika, odpowiedniego sprzętu i sprawdzenia aktualnych warunków.
Północ i Fiordy Zachodnie – mniej oczywista Islandia
Północna część wyspy jest dobrym kierunkiem dla osób, które chcą ograniczyć kontakt z najbardziej zatłoczonymi atrakcjami. Akureyri może służyć jako baza do zwiedzania regionu, a okolice jeziora Mývatn łączą pola lawowe, kratery i obszary geotermalne.
Wodospad Dettifoss robi wrażenie przede wszystkim hukiem i ilością przepływającej wody. Dojazd zależy od wybranej drogi i pory roku, dlatego przed wyruszeniem trzeba sprawdzić jej stan. W północnej Islandii warto rozważyć także obserwowanie wielorybów, szczególnie w Húsavík.
Fiordy Zachodnie są bardziej odludne i wymagają większej ilości czasu. Wśród ich atrakcji znajdują się klify Látrabjarg, czerwona plaża Rauðisandur oraz wodospad Dynjandi. Kręte drogi, duże odległości i zmienna pogoda sprawiają, że ten region lepiej planować bez napiętego harmonogramu.
Islandia według regionów – szybkie porównanie
| Region | Główne atrakcje | Najlepszy czas |
|---|---|---|
| Złoty Krąg | Þingvellir, Strokkur, Gullfoss, Kerið | Cały rok, przy sprawnych drogach |
| Południowe wybrzeże | Seljalandsfoss, Skógafoss, Reynisfjara, Vík | Cały rok, z większą elastycznością zimą |
| Wschód i lodowce | Vatnajökull, Jökulsárlón, Diamentowa Plaża, Fjallsárlón | Lato dla dłuższych przejazdów, zima dla części wypraw lodowych |
| Północ i Fiordy Zachodnie | Akureyri, Dettifoss, Mývatn, Látrabjarg, Dynjandi | Lato, gdy więcej dróg jest przejezdnych |
Jak przygotować się do podróży po Islandii?
Największym błędem jest planowanie trasy tak, jakby odległości i warunki przypominały podróż po kontynentalnej Europie. Wiatr, oblodzenie, mgła lub opady mogą spowolnić przejazd, a niektóre atrakcje mogą czasowo stać się niedostępne. Przed każdym dłuższym odcinkiem sprawdź prognozę oraz aktualny stan dróg.
Podczas jazdy i zwiedzania przydadzą się następujące zasady:
- Sprawdzaj prognozę pogody i komunikaty drogowe przed wyjazdem, a nie tylko rano.
- Ubieraj się warstwowo i miej wodoodporną kurtkę, spodnie przeciwdeszczowe oraz czapkę niezależnie od pory roku.
- Wynajmuj samochód dopasowany do trasy, a na drogi górskie typu F wybieraj wyłącznie pojazd dopuszczony do takiej jazdy.
- Nie wjeżdżaj na zamknięte drogi ani poza wyznaczoną trasę, nawet jeśli przejazd wygląda na możliwy.
- Zatrzymuj się wyłącznie w dozwolonych miejscach i nie zjeżdżaj z drogi na delikatne pola mchów i lawy.
Na wyjazd warto spakować także:
- solidne, wodoodporne buty z przyczepną podeszwą
- ubrania termiczne i zapasową warstwę odzieży
- czołówkę, powerbank i podstawową apteczkę
- ręcznik oraz strój kąpielowy do basenów geotermalnych
- moskitierę na głowę w okolicach jeziora Mývatn, gdzie latem mogą występować duże ilości owadów
Co można robić poza oglądaniem krajobrazów?
Islandia pozwala dopasować aktywności do pory roku i kondycji. Najczęściej wybierane są:
- kąpiel w basenie geotermalnym lub gorącym źródle
- trekking po lodowcu z przewodnikiem
- rejs po lagunie Jökulsárlón
- obserwowanie wielorybów w okolicach Húsavíku lub Akureyri
- oglądanie zorzy polarnej z dala od świateł miast
Zorza polarna jest najlepiej widoczna w ciemnej porze roku, zwykle od jesieni do wiosny, ale jej pojawienie się zależy od aktywności słonecznej, zachmurzenia i odpowiedniego miejsca. Latem z kolei długie dni ułatwiają zwiedzanie i przejazdy, lecz część dróg w interiorze nadal pozostaje zależna od warunków i decyzji służb. Drogi górskie F są na ogół dostępne sezonowo, przede wszystkim latem, i przed wjazdem trzeba sprawdzić ich aktualne otwarcie.
Przy krótkim pobycie najlepiej wybrać Złoty Krąg i południowe wybrzeże. Przy dłuższej podróży można dodać Jökulsárlón, północ albo Fiordy Zachodnie. Najbezpieczniejszy plan to taki, który zostawia zapas czasu na zmianę trasy, odpoczynek i nagłe załamanie pogody.
